baner
>>   Start Projekty EFS 2008-2013
Projekt EFS 2008-2013 PDF Drukuj Email

Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego


Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Nędzy w latach 2008 – 2013

realizuje projekt systemowy pt.

" SZANSA – Program aktywnej integracji w Gminie Nędza "

 

Projekt jest realizowany zgodnie z umowa ramową UDA-POKL.07.01.01-24-052/08 w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki 

Priorytet VII. Promocja integracji społecznej

Działanie 7.1. Rozwój i upowszechnienie aktywnej integracji

Poddziałanie 7.1.1. Rozwój i upowszechnienie aktywnej integracji przez ośrodki pomocy społecznej 

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego, Program Operacyjny Kapitał Ludzki.

 

PROGRAM AKTYWNOŚCI LOKALNEJ

dla Gminy Nędza

na lata 2008 – 2013

  

SPIS TREŚCI

1. Wstęp                                                                                                                      

2. Nawiązanie do dokumentów strategicznych

3.Cel  główny programu

4.Cele  szczegółowe programu

5. Kierunki działań

6. Założenia programu

7. Odbiorcy programu - grupy docelowe

8. Metody pracy wykorzystywane do realizacji programu

9. Przewidywane efekty

10. Realizatorzy

11. Harmonogram działań

12. Finansowanie programu

13. Sposoby monitorowania, ewidencji i oceny

 

 

 1. WSTĘP 

Program Aktywności Lokalnej określa kierunki działań w zakresie Aktywizacji Lokalnej mieszkańców terenu Gminy Nędza, mające na celu wzmocnienie podmiotowości obywateli gminy oraz ich wspólnot, jak również stworzenie warunków dla rozwoju instytucji społeczeństwa obywatelskiego, wzmacnianiu spójności społecznej i terytorialnej na rzecz zrównoważonego rozwoju społecznego. 

Program Aktywności Lokalnej dla Gminy Nędza jest odpowiedzią na cel, jaki został nakreślony w Strategii Lizbońskiej dotyczący spójności społecznej i realizujący się w kształtowaniu nowego aktywnego państwa socjalnego. W tym wymiarze „konieczne staje się, więc inwestowanie w kapitał ludzki oraz kapitał społeczny, czyli inwestowanie w ludzi i w budowanie związków między nimi, w ich wzajemne zaufanie i zaangażowanie w sprawy wspólnoty, a więc to, co jest na równi z kapitałem finansowym podstawą rozwoju lokalnego. Poczucie tożsamości, przynależności i zaangażowania na rzecz małej ojczyzny jest podstawą świadomego obywatelstwa.”[1]           

Program Aktywności Lokalnej dla Gminy Nędza jest dokumentem inaugurującym proces programowych działań służących kształtowaniu warunków sprzyjających powstawaniu więzi społecznych na terenie gminy – a szerzej – kapitału społecznego w myśl, iż „Podstawą społeczeństwa obywatelskiego są jego obywatele, świadomi swych praw i obowiązków, zaangażowani w działania na rzecz dobra wspólnego, zdolni do osobistej odpowiedzialności za los swój i los wspólnoty na wszystkich poziomach życia społecznego.”[2]

Program Aktywności Lokalnej dla Gminy Nędza jest też odpowiedzią na wyzwania stawiane w Strategii Rozwoju Kraju 2007 – 2015, w której czytamy:

Jednym z elementów Strategii jest budowanie zintegrowanych i obywatelsko świadomych wspólnot przede wszystkim na poziomie lokalnym. Ważne jest wspieranie inicjatyw w zakresie lokalnego rozwoju /../ Istotnym celem rządu i samorządu terytorialnego powinno być umacnianie kapitału społecznego oraz wspieranie społeczeństwa obywatelskiego – możliwości artykulacji interesów i potrzeb obywateli oraz działania na rzecz ich realizacji m.in. poprzez społeczną samoorganizację. Potrzebne będzie kształtowanie infrastruktury obywatelskiej takiej, jak np. centra wolontariatu, dostęp do bezpłatnego poradnictwa obywatelskiego i informacji oraz miejsca, gdzie inkubować się mogą inicjatywy obywatelskie. System ładu publicznego i bezpieczeństwa będzie oparty o współpracę władz centralnych z samorządem terytorialnym oraz wspólnotami lokalnymi.”

  

2. NAWIĄZANIE DO DOKUMENTÓW STRATEGICZNYCH 

Program Aktywności Lokalnej wskazuje na problemy związane z funkcjonowaniem społeczności lokalnych i grup społecznych oraz wyznacza kierunki działań mających na celu poprawę sytuacji w tym zakresie i określa mechanizmy wzmacniające efektywność zmian. Dokument ten stanowi uzupełnienie Strategii Integracji i Rozwiązywania Problemów Społecznych Gminy Nędza na lata 2005 – 2010. Przyjęte w Programie Aktywności Lokalnej koncepcje są zgodne z założeniami zawartymi w ogólnopolskich dokumentach strategicznych, takich jak: 

USTAWĄ Z DNIA 12 MARCA 2004 R. O POMOCY SPOŁECZNEJ (art. 3 pkt.2), który mówi:

„Zadaniem pomocy społecznej jest zapobieganie sytuacjom, o których mowa w art.2 ust.1, przez podejmowanie działań zmierzających do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem.”

STRATEGIA ROZWOJU KRAJU NA LATA 2007 – 2015, w której czytamy:

„Chcemy, aby polska była państwem obywatelskim, obfitującym w zróżnicowane formy lokalnej i ponadlokalnej aktywności obywatelskiej, opierającym się na dialogu i współpracy, promującym działalność organizacji pozarządowych i dążącym do najszerszego ich udziału w życiu społecznym.’

NARODOWA STRATEGIA INTEGRACJI SPOŁECZNEJ DLA POLSKI

Celem założonym jest: „wspierania integracji społecznej, aby uniknąć pojawienia się trwale marginalizowanej klasy ludzi niezdolnych do funkcjonowania w społeczeństwie”

Cel ten ma być osiągnięty przez „zachęcanie wszystkich obywateli do społecznej odpowiedzialności i aktywnego zaangażowania w walce przeciw społecznemu wykluczeniu”

„Promowanie i motywowanie do działania przez same osoby zagrożone wykluczeniem lub wykluczone.

Promowanie i motywowanie do pracy społecznej na rzecz integracji swego środowiska, pomocy osobom zagrożonych ubóstwem i wykluczeniem społecznym oraz samopomocy.”

STRATEGIA POLITYKI SPOŁECZNEJ NA LATA 2007 – 2013, w  której czytamy:

„Celami Strategii Polityki Społecznej rządu w latach 2007 – 2013 jest zbudowanie zintegrowanego systemu polityki państwa prowadzącej do ułatwienia wszystkim obywatelom równego dostępu do praw społecznych, poprawy warunków powstawania i funkcjonowania rodzin oraz wsparcia grup i osób zagrożonych wykluczeniem społecznym przy zapewnieniu demokratycznego współuczestnictwa obywateli.”

Cele te będą realizowane poprzez: „kształtowanie świadomości obywatelskiej; promocję działań prospołecznych (wolontariatu, filantropii); wspieranie inicjatyw lokalnych, jako formy skutecznego rozwiązywania problemów lokalnych; aktywizację wspólnot na rzecz uczestnictwa w życiu publicznym; wspieranie samopomocowych form rozwiązywania problemów społecznych.”

NARODOWA STRATEGIA

SPÓJNOŚCINARODOWE STRATEGICZNE RAMY ODNIESIENIA 2007-2013 WSPIERAJĄCE WZROST GOSPODARCZY I ZATRUDNIENIE ,w której czytamy:

„Społeczeństwo obywatelskie – stworzenie trzeciej, poza sferąpublicznąi biznesową, przestrzeni, dla aktywności obywatelskiej, w której mogąfunkcjonowaćinstytucje, organizacje, grupy społeczne i jednostki, które mając poczucie współzależności dobrowolnie współdziałająze sobąna rzecz realizacji wspólnych interesów, podnoszenia jakości życia poszczególnych ludzi oraz społeczeństwa jako całości.”

PROGRAM OPERACYJNY KAPITAŁ LUDZKI NA LATA 2007 – 2013, w którym mowa o:

instrumentach integracyjnych (projekt): ”Ważnym narzędziem na rzecz integracji lokalnej jest projekt CAL (Centra Aktywności Lokalnej) wspierający aktywizację społeczną”

STRATEGIA ROZWOJU WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO lata 2000 – 2020, w której czytamy : 

„CEL STRATEGICZNY I: Wzrost wykształcenia mieszkańców oraz ich zdolności adaptacyjnych do zmian społecznych i gospodarczych w poczuciu bezpieczeństwa społecznego i publicznego”

STRATEGIA ROZWOJU GMINY NĘDZA NA LATA 2005 – 2010, w której czytamy:

„Zapewnienie mieszkańcom warunków do podwyższania poziomu życia(OBSZAR PRIORYTETOWY: SPOŁECZEŃSTWO).” 

STRATEGIA INTEGRACJI I ROZWIĄZYWANIA PROBLEMÓW SPOŁECZNYCH GMINY NĘDZA NA LATA 2005 – 2010, w którym mowa o:

aktywowaniu społeczności lokalnej:

„Cel strategiczny : Aktywizowanie lokalnej społeczności do wolontariatu i inicjatyw obywatelskich

Cele operacyjne:

1. Inicjowanie integracji społeczności lokalnej.

2. Wspólne diagnozowanie potrzeb i problemów społeczności lokalnych.”

W dokumentach tych zakłada się realizację działań służących rozwojowi społeczno –gospodarczemu kraju, a co za tym idzie – podniesienie poziomu jakości życia obywateli.

Ważnym elementem w tym zakresie jest budowanie zintegrowanych społeczności, w których każda osoba i rodzina będzie mogła realizować swoje plany i aspiracje życiowe, a w trudnych sytuacjach uzyskiwać niezbędną pomoc i wsparcie ze strony wspólnoty oraz działających w jej ramach instytucji i organizacji. Podkreśla się znaczenie kapitału ludzkiego, czyli zasobu wiedzy, umiejętności i potencjału, jaki tkwi w każdym człowieku. Kluczowym wyzwaniem jest przeciwdziałanie wykluczeniu społecznemu, które oznacza brak lub ograniczenie możliwości uczestnictwa, wpływania i korzystania z podstawowych instytucji publicznych oraz rynków, które powinny być dostępne dla wszystkich, w szczególności zaś dla ubogich. Wykluczenie społeczne oznacza wyłączenie z życia społecznego. Zjawisko to zagraża wielu osobom czy grupom, w tym: długotrwale bezrobotnym, matkom samotnie wychowującym dzieci, niepełnosprawnym, dzieciom i młodzieży ze środowisk zaniedbanych wychowawczo oraz wychowujących się poza rodziną, bezdomnym, uzależnionym. Należy jednak pamiętać, że nawet najlepiej zorganizowana pomoc nie rozwiąże w pełni istniejących problemów oraz nie zapobiegnie wykluczeniu społecznemu. Konieczne jest, bowiem zwiększenie aktywności osób wykluczonych i włączenie w proces naprawczy oraz zapewnienie ze strony społeczności, w której toczy się życie. Żaden człowiek nie żyje w odosobnieniu, lecz funkcjonuje w różnych relacjach i uwarunkowaniach, a jego sytuacja jest uzależniona od wielu podmiotów funkcjonujących w bliższym i dalszym otoczeniu. Pracując z osobą czy rodziną nie można ich oddzielić od środowiska, w którym żyją. W nim, bowiem mogą tkwić korzenie problemu. Dobrze zorganizowana i aktywna społeczność lokalna to jeden z największych sojuszników w procesie rozwiązywania problemów. Może ona zareagować, gdy komuś dzieje się krzywda, może wesprzeć tych, którzy się znajdują w trudnej sytuacji. Dlatego właśnie konieczne jest podejmowanie zintegrowanych działań, których celem jest uaktywnienie nie tylko pojedynczych osób, ale także grup i społeczności lokalnych, które należy ożywić i pobudzić w nich poczucie odpowiedzialności za siebie i innych zwłaszcza tych najsłabszych. Pomocny w tym zakresie jest Program Aktywności Lokalnej, który zakłada wspólne działania lokalnych podmiotów na rzecz uaktywnienia i pobudzenia potencjału grup oraz społeczności lokalnych, a także włączanie ich w życie społeczne. Przedsięwzięcia w tym zakresie będą ukierunkowane na organizowanie społeczności lokalnych poprzez edukację społeczną, inicjowanie grup samopomocowych, zachęcanie mieszkańców do udziału w lokalnych inicjatywach, promowanie działań wolontarystycznych, udostępnianie informacji o dostępnych usługach, budowanie pozytywnych związków między członkami społeczności.

Program Aktywności Lokalnej dla Gminy Nędza jest niezbędnym dokumentem do realizacji projektów systemowych przez Ośrodek Pomocy Społecznej w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki, Priorytet VII - „Promocja Integracji Społecznej”.

 

3. CEL GŁÓWNY PROGRAMU 

Zwiększenie aktywności mieszkańców gminy, w szczególności grup zagrożonych wykluczeniem społecznym we wszystkich obszarach życia społecznego, a tym samym zwiększenie ich potencjału rozwojowego. 

 

4. CELE SZCZEGÓŁOWE PROGRAMU

  1. Stworzenie warunków dla powstania inicjatyw i struktur funkcjonujących na rzecz społeczności lokalnej;
  2. Wsparcie postaw obywatelskich poprzez promocję działań prospołecznych, dostęp do informacji o uprawnieniach oraz edukację;
  3. Aktywna integracja osób zagrożonych wykluczeniem społecznym i ich otoczenia.
  4. Poprawa jakości życia poprzez zaspokojenie potrzeb społecznych. 

 

5. KIERUNKI DZIAŁAŃ

Cele programu realizowane będą poprzez podejmowanie następujących działań:

  • promowanie, wspieranie i realizowanie projektów aktywizujących i integrujących społeczność lokalną;
  • promowanie i wspieranie projektów realizowanych w partnerstwie
  • otwarcie instytucji samorządowych na współpracę z instytucjami pozarządowymi i lokalną społecznością;
  • wspieranie organizacyjne oraz finansowe lokalnych inicjatyw;
  • wspieranie lokalnych liderów poprzez pomoc techniczną i dostęp do informacji;
  • poprawa dostępu do informacji publicznej;
  • wspieranie rozwoju informacji obywatelskiej, wolontariatu, grup samopomocy, grup edukacyjnych. 

Systematyczne badanie potrzeb mieszkańców; 

  • pomoc w poszukiwaniu środków finansowych z innych źródeł niż budżet Urzędu Gminy;
  • inne, wynikające z aktualnych potrzeb i zgodne z celami Programu. 

 

6. ZAŁOŻENIA PROGRAMU:

  • otwartość instytucji publicznych na potrzeby środowiska lokalnego;
  • współpraca wszelkich instytucji i służb;
  • angażowanie lokalnej społeczności;
  • przeciwdziałanie wykluczeniu społecznemu;
  • podejmowanie działań wielokierunkowych. 

 

7. ODBIORCY PROGRAMU -  GRUPY DOCELOWE

Program skierowany jest do:

  • społeczności lokalnych, obejmujących osoby zamieszkałe na pewnej przestrzeni obejmującej obszar dzielnicy, osiedla, ulicy itp.
  • poszczególnych grup społecznych na terenie Gminy Nędza,
  • osób zagrożonych wykluczeniem społecznym,
  • osób pozostających w otoczeniu klientów pomocy społecznej, 

Działania w ramach Programu adresowane będą w szczególności do osób i społeczności wykluczonych i zagrożonych wykluczeniem społecznym min. do osób bezrobotnych, osób opuszczających zakłady karne, rodziców niewydolnych wychowawczo, społecznie i ekonomicznie, emerytów, rencistów, osób starszych i niepełnosprawnych, do osób i rodzin z problemem alkoholowym doświadczających przemocy oraz wychowanków opuszczających placówki opiekuńczo-wychowawcze lub rodziny zastępcze.

 

8. METODY PRACY WYKORZYSTYWANE DO REALIZACJI PROGRAMU

W ramach programu przewiduje się zastosowanie:

Środowiskowej pracy socjalnej – działania realizowane przez pracownika socjalnego mające na celu pomoc osobom i rodzinom we wzmacnianiu lub odzyskiwaniu zdolności do funkcjonowania w społeczeństwie poprzez pełnienie odpowiednich ról społecznych oraz tworzenie warunków sprzyjających temu celowi.

 Instrumentów aktywnej integracji – to szereg instrumentów aktywizacyjnych z zakresu aktywizacji zawodowej, edukacyjnej, zdrowotnej i społecznej, o której mowa w zasadach przygotowania, realizacji i rozliczania projektów systemowych Ośrodków Pomocy Społecznej, Powiatowych Centów Pomocy Rodzinie oraz Regionalnego Ośrodka Polityki Społecznej w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki 2007 – 2013.

 Działań o charakterze środowiskowym – to inicjatywy integrujące, obejmujące między innymi badania, opracowania, analizy, edukację społeczną i obywatelską, spotkania, konsultacje, debaty, organizowanie i inspirowanie do udziału mieszkańców w imprezach i spotkaniach w szczególności o charakterze integracyjnym, edukacyjnym, kulturalnym, sportowym, ekologicznym i turystycznym.

 

9. PRZEWIDYWANE EFEKTY

  • usprawnienie przepływu i dostępu do informacji;
  • planowanie i realizowanie zadań w odpowiedzi na realne potrzeby mieszkańców;
  • skuteczniejsze i efektywniejsze wykorzystywanie istniejących zasobów;
  • zmniejszenie kosztów finansowych realizowanych zadań;
  • stworzenie płaszczyzny zaangażowania mieszkańców;
  • podwyższenie jakości realizowanych zadań;
  • wzrost poczucia przynależności do danej społeczności i odpowiedzialności za procesy w niej zachodzące;
  • wzrost zaangażowania organizacji pozarządowych w zakresie podejmowania działań środowiskowych;
  • powstanie lokalnych grup działania;
  • powstanie nowych organizacji pozarządowych;
  • realizacja projektów inicjowanych i współorganizowanych przez lokalne społeczności;
  • aktywizacja osób wykluczonych;
  • stały monitoring potrzeb środowiska;
  • przeciwdziałanie wykluczeniu społecznemu

 

10. REALIZATORZY

Realizatorami zadań programu są:

- Urząd Gminy Nędza

- Ośrodek Pomocy Społecznej w Nędzy

- pozostałe jednostki organizacyjne i pomocnicze

- organizacje pozarządowe

 

11. HARMONOGRAM DZIAŁAŃ

1. Rozpoznanie środowiska lokalnego w formie „badania i działania”:

2. Rozwijanie komunikacji społecznej w środowisku:

  • Budowanie lokalnego partnerstwa
  • Aktywizacja i mobilizacja mieszkańców do rozwiązywania grupowych i środowiskowych problemów
  • Prowadzenie nieformalnej edukacji dorosłych i młodzieży
  • Prowadzenie działań na rzecz integracji środowiska lokalnego

 

12. FINANSOWANIE PROGRAMU

  • środki unijne – Program Operacyjny kapitał Ludzki – projekty systemowe dla Ośrodków Pomocy Społecznej
  • Wskazane w Programie Aktywności Lokalnej działania, które będą realizowane w kontekście wykorzystania funduszy z Unii Europejskiej w latach 2007-2013 w ramach projektów systemowychProgramu Operacyjnego Kapitał Ludzki na lata 2007-2013 przewidzianych dla Ośrodków Pomocy Społecznej, w obszarze Priorytetu VII Promocja integracji społecznej: Rozwój i upowszechnienie aktywnej integracji, działania 7.1 i poddziałania: 7.1.1: Rozwój i upowszechnienie aktywnej integracji przez ośrodki pomocy społecznej stanowią podstawę do konstruowania montażu finansowego oraz przygotowania aplikacji o wsparcie finansowe wskazanych projektów ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego (EFS) w ramach projektów systemowychProgramu Operacyjnego Kapitał Ludzki 2007-2013 przewidzianych dla Ośrodków Pomocy Społecznej.
  • środki własne gminy
  • środki własne podmiotów zaangażowanych w działania w ramach poszczególnych
  • podprogramów aktywności lokalnej
  • sponsorzy.

 

13. SPOSOBY MONITOROWANIA, EWALUACJI I OCENY

Monitorowanie projektów realizowanych w ramach Programu Aktywności Lokalnej odbywać się będzie systematycznie w trakcie trwania projektu na potrzeby zarządzania projektem oraz podejmowania decyzji – na bazie stworzonej w harmonogramie listy wskaźników monitorowania. Celem bieżącego monitoringu będzie: 

  • pomiar osiąganego postępu w projekcie i porównywanie go z założonym planem
  • wskazanie na ewentualną potrzebę podjęcia działań korygujących

Zarówno ocena jak i ewaluacja poszczególnych projektów w ramach Programu Aktywności Lokalnej /w odpowiedzi na pytanie czy projekt osiągnął zakładane cele/ następuje każdorazowo po zakończeniu realizacji projektu w odniesieniu do zakładanych w harmonogramie rezultatów /najpóźniej na koniec roku kalendarzowego/.Dokonuje jej instytucja realizującą projekt. 

  • Coroczne sprawozdanie z działań w ramach niniejszego Programu będzie przekazywane Wójtowi Gminy Nędza oraz Radzie Gminy
  • O projektach podejmowanych w ramach PAL realizatorzy będą informowali Wójta  oraz Radę Gminy

Na koniec okresu programowania zostanie dokonane podsumowanie i ocena efektywności Programu Aktywności Lokalnej w postaci raportu końcowego opracowanego przez zespół realizatorów programu.

 

 Niniejszy dokument został przygotowany przez:

Gminyi Ośrodek Pomocy Społecznej w Nędzy

Nędza, dnia 28 maj 2008 r.



[1]Strategia Wspierania Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego na lata 2007-2013, Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej

 

[2]Ibidem.